Dispatch 4.3—Emily Vizzo, Victoria Kennefick, Kaitlin Rees translates Nhã Thuyên, & photographs from Richard Atrero de Guzman
R.A. Villanueva
Editor's Reflection: A Rendering

Here is a man’s chest inked with water and charcoal tapped into the skin with thorns. Here, look: a small frieze of X’s, another of arrowheads near the meeting of his ribs. And there: tessellations become snakes’ scales, then a wreath of shadows; there, archivolts running from the nipples up and around the armpits mark the fringe of biceps.

See how the muscles of his neck flex, raise the chin forward, bearing, it seems, the weight of a breastplate decorated with medals and amulets.

This is the image of a self drawn by hand upon a body sun-struck and proud—one portrait from Richard Atrero de Guzman's small folio from Buscalan, deep in the Philippine Cordilleras.

Staring again at his work, I think to Maria Fang-od, her hands and all the lives she has been asked to translate to pattern, the valor and beauty she has memorialized in fractals and arabesques, all the drops of strangers' blood she has quietly wiped away. And see: there she is—fourth portrait in—the last remaining mambabatok tattoo artist facing us, beatific, a calamansi branch held between her fingers.

As with Emily Vizzo’s and Victoria Kennefick’s poems and the extraordinary interview with Kaitlin Rees and Nhã Thuyên at the heart of 4.3, de Guzman’s photographs of the Butbut tribe invite us into “grief’s / Dozen surnames," into the gaps and asymmetries of memory and language and love. These are transfigurations of intimacy and consequence, wild, pulsing reminders. They render visible the holiness of who we are, how we survive each other and our many “enigmatic, wondrous, feral, budding” selves.

from Butbut - Richard Atrero de Guzman
Emily Vizzo
The very last gigantic

Something may flower once & die, but that’s

Not the way I understand the world. My own belly

Flowers, glowers under an arboretum of quickening

Sea trees when I feed it miscellanea, mitochondria.

No fig’s bigness in my mouth, mascarpone stuffed.

The peachblow, the Recurvata. Organelle gone

Tabulata. 1 man laid me out in a boat, skinned me

Within sight of an Easter sun while down below, low

Below figment calico whales lumined fantastic kelp.

His fingers a fishnet tankle, marginalia scruffed. Each

Catalina a Leavetaking, dove-bridled, 1/2 wolflife.

Nothing but neck curve, a tremendous silver hair

Singing supertumba to my upturned face. Names for

The crooked dead, the wilt lament of each submarined

Breath. At the end of the story come holiness, grief’s

Dozen surnames. A trifling, winched. Gangly psalms.

Kindling retinae, nerviness, diesel splurge an undertow.

Voting with my mouth, sucking air, plucked. To say there

Might be joy in provenance. To say it started here,

Bottomry, bitten. Unreeving. Sudden drool, calliope.

To say it started here, some slender nerving trust.

from Butbut - Richard Atrero de Guzman
Victoria Kennefick


The ribbon is tied around my index finger.
It throbs with trapped blood, ready to burst,
a finger-berry, a heart-digit with its own little pulse.
It gets redder and redder, grows quite hot.
I find it hard to sleep and roll around,
lying on it, sucking it, putting it under the pillow.
In the morning, I run it under the cold tap,
dunk it in my morning decaf;
butter and jam it, before I do my scone.
Perhaps I’ve tied it too tightly.
Perhaps I shouldn’t have done this alone.
‘It gets deeper and deeper,’ I tell my husband
on the phone. I don’t tell anyone that
I’ve forgotten what I’m supposed to remember.

Maria Fang-Od. The last tattoo artist of the Butbut tribe.
Buscalan, Kalinga.
- Richard Atrero de Guzman

Nhã Thuyên, translated from the Vietnamese by Kaitlin Rees
the bearing

paired together, soft fluttering rain, two idle lovers, youme are really happy, we are really happy, we are really happy, happiness for real, all year we haven’t just let ourselves stroll like this through a perfectly strange place, yeah, her hands, a watermelon purchased on the spot of a moment ago when she met it lying astray from its corner pile herd on a small street down which the two us unconsciously turned, she makes up a language game to teach me Vietnamese, as if I didn’t know, as if I hadn’t been primed and drilled* with the lessons of her language, in terms of bearing a thing with the body each different part bears by a different word, as she demonstrates I must name the words accordingly, to hug inside the heart, to brood across the chest, to shoulder on the shoulders, to cup in the hands, to wear atop the head, to saddle on the back, to steal in the armpit, child’s play, I laugh, she counters, that easy eh, the bearing, nearly weightless isn’t it, bone-thin fingers strum an intimate conversation on the deep green fruit skin, the fingers and the we who just stroll to play are idle and quivering, tiny conversational sounds begin to radiate between them, she and the watermelon, I hear a calm fading of human utterance, I hear a garbled muffling of human utterance, the sounds of my throat are sucked back into my chest, which voice suspends itself, what occurs in the layers of air hovering between two selves, a watermelon makes one more, could it be that thing occurring could make a shared decision occur, soft fluttering rain on skin, paired together, to the end of this bridge then let’s circle back, to twice admire the river here, something utters a whisper, perhaps the time comes for us to decide something, we’ve tried to suspend it long enough, she exhales a cold rain, I can no longer presume to be sure of her utterances, is she speaking to me or the watermelon, does the decision definitely need making or not, is there a this or a that that it should definitely be, if we make no decision at all, are you ok, I’m ok, I’m not ok, I’m ok, you can’t be ok and then not ok like this always, you can understand that can’t you, my nerves rigidly stiffen and my body thins by the moment, you know, I almost have no feeling left for the existence of breasts, yeah, perhaps the time comes for us to decide something, we’ve tried to suspend it long enough, a breath of cold rain lands on my lips, the breath of rain that escaped from her voice, some thing will transform my body, I hear a garbled muffling of human utterance, she fondles the round little watermelon in her hand, a watermelon little and cute like a grapefruit, she strums the fingers of her one hand atop the watermelon tottering in her other, ridges of deep green burnt in places, blameless, innocent, willfully innocent its silence forces me to intervene in the private conversation between it and her, my ruffled heart, the watermelon grasps human conversation better than I, or better than I can hear my own utterances, or better than I can hear her utterances, the utterances of her body, a sudden heat overtakes me, this time, just this one more time, we’ll stroll around for the rest of the day rest of the week, then after that think about the decisions, how’s that sound, hasn’t the world grown weary of decisions yet, we need not bear anything more, her tender leaf thread of a voice, this watermelon’s so lovely oh, how long it waited on the pavement for me, for me to come and not be able to not choose it, because it was waiting for me, knowing I'd come, having seen me, wanting to be held in my arms, yeah, the idea of an assertive voice rises, but seems the sound gets reversed on its way out my throat, or it’s still submerged within, until the watermelon came, on our trip, we were really happy, we were really happy, we were really happy, real happiness, satiated, we need not bear anything more, you see that right, the watermelon creature is a marvel of nature, an entire universe in its green, an entire life in the red flowing blood in that green skin of a universe, the enigmatic movement of black seeds like individuals belonging to another planet, a planet we have yet to touch and whose still unknown existence gifts us one more reason to cling to this living a little bit longer, bear it a just little bit longer, she places the watermelon on her belly, the small round being turns around on the soft skirt that wraps her lovely belly, to imagine her belly suddenly turning and soaring off like a lovely round drop into the universe how could I bear it, what will bear what, what things bear each other in this universe, I open my hand wide, around her so she can keep embracing our watermelon with both hands, so very strange this feeling is, fatigue opens the body to bear something, to decide it will bear something, and how it will, but perhaps not decide anything no, each decision has been available, has been made available but will never become a decision until it is spoken out, I let go of her hand, turning the key opening the hotel door, the watermelon continues to turn in the bracelet of her hug, a being wants to soar, another planet, a child plays in the bracelet of a child’s hug, I need, she says, I mentally finish her sentence, a child to play with, I need to speak a decision, as if it weren’t the watermelon that had come, on this trip, we were really happy, we were really happy, we were really happy, real happiness, satiated, we need not bear anything more, I snap into a difficult feeling with the watermelon, burdened, do we definitely need to keep thinking about a decision, but the watermelon was coincidentally on that pavement waiting for me, just a coincidence is all, there are some coincidences not designed by fate my fatalism would argue, no, slightly raising her voice assertive, to me she says, it’s just that I need, some thing, a thing that will change my body, a secret planet, but the universe is so crowded already, I say, this is the moral issue of being human, or the guilt, or the question of aesthetics, her hands release the small round watermelon down on the bed, it rolls over rolls back, its deep green on top of a white hotel room mattress is a game in itself, spinning itself like the marvel of little planet, blameless, innocent, reminding me with its innocence that it continues to exist, silently listening to the private talk between her and I, I know it grasps this conversation, while I myself hear only a garbled muffling of human utterance, my utterance, her utterance, burdened, I collapse on the mattress, I want to hug her, roll around, but my two empty desolate arms, the watermelon is still rolling from her hands to mine, on the white bed, its deep green is a planet on which no human has ever set foot, enigmatic, wondrous, feral, budding, innocent, blameless, quietly claiming a presence between the two, she smiles for some moments, as if forgetting, as if a child, the two selves, the idle couple, I too am gradually forgetting the voices in my throat, gradually forgetting the sudden heat before its presence, a fresh green presence interjected between the two selves an uncertainty about the need to make a decision between them or not, any decision, whatever is changing in her body, some thing, the two selves roll a green watermelon around on a white mattress, she unleashes a strange sound, the rupture, red my eyes search from where the strange sound, the watermelon lying there, down on the tiled floor, the rupture, red starting to pour out, black eyes multiplying like children, blameless, the strangers of another planet, the black beings, the silent presence remains, implicated but without judgment, me or her, spilled layers of bright red pigment, she is deathly quiet, that fresh green planet has come back to be an earthly watermelon, she chokes on tears, a child plays with her, a planet displays its insides, nakedly, practically, crimson, innocent, blameless, a child, I know, perhaps no decision will need to materialize, the need to speak out, the uncertainty of the two selves grows, bursts apart, I feel her soaring up like a deep green planet, a planet whose lessons I’ve only just been primed and drilled into, to hug them in the heart, to incubate them through the chest, to shoulder them on the shoulder, to cup them in the hands, to wear them on the head, to saddle them on the back, to steal them in the armpit, a planet, the bearing of it, how much longer will we keep bearing it, every moment paired together, I hear a garbled muffling of human utterance, I hear a calm fading of human utterance, her body’s utterance, my body’s utterance, the voice of cold rain, something utterly heavy, utterly difficult, utterly trembling


*Translator's Note: primed and drilled is a translation for "học vỡ long," literally "to study breaking the heart," a phrase for entering primary school where one encounters their first formal lessons reading and writing. Perhaps, as knowledge is stored in the heart in Vietnamese, to begin an education is to break open this storage place.


from Butbut - Richard Atrero de Guzman
Nhã Thuyên
một nỗi ôm mang


sánh đôi nhau, mưa lây rây bay, đôi tình nhân nhàn rỗi, mình đang thực sự hạnh phúc, mình đang thực sự hạnh phúc, mình đang thực sự hạnh phúc, hạnh phúc thực sự, mình không thuần tuý đi dạo ở một nơi hoàn hảo xa lạ như thế này với nhau cả năm rồi nhỉ, đôi tay nàng, quả dưa nàng vừa mua tức thì khi gặp nó nằm lạc trong bầy dưa trên vỉa hè một góc phố nhỏ hai tôi vô tình rẽ ngang, nàng nghĩ ra trò chơi với tiếng Việt để dạy tôi, như thể tôi không biết, như thể tôi không từng học các bài học vỡ lòng về ngôn ngữ của nàng, rằng cách ôm mang gắn với từng bộ phận cơ thể khác nhau được gọi tên khác nhau, nàng làm, tôi phải gọi tên theo, ôm trong lòng, ấp ngang ngực, vác trên vai, bưng trên tay, đội lên đầu, cõng trên lưng, cắp vào nách, dễ quá, tôi bật cười, nàng cự nự, dễ ư, ôm mang, nhẹ hều phải không, những ngón tay gầy xương đi lại trò chuyện nhịp nhịp trên vỏ quả xanh thẫm, những ngón tay những kẻ dạo chơi thuần tuý vừa nhàn rỗi vừa hồi hộp, những tiếng trò chuyện nho nhỏ bắt đầu phát ra giữa họ, nàng và quả dưa, tôi nghe dần lặng vắng tiếng người, tôi nghe dần mơ hồ tiếng người, âm thanh từ cổ họng tôi đang tự hút ngược trở lại ngực, tiếng nói nào đang tự trì hoãn, điều gì đang xảy ra trong lớp khí bay lượn giữa hai tôi, thêm quả dưa vừa đến nữa, liệu điều gì đang xảy ra ấy có thể làm xảy ra một quyết định chung, mưa lây rây trên da, sánh đôi nhau, đi hết cây cầu này rồi mình vòng lại, để hai lần ngắm dòng sông này, một tiếng gì thì thầm, có thể đến lúc mình phải quyết định một điều gì đó, mình ráng trì hoãn nó quá lâu rồi, nàng bật ra hơi mưa lạnh, tôi không còn dám chắc tiếng nàng, nàng đang nói với tôi hay với quả dưa, có nhất định phải quyết định một điều gì đó hay không, có nhất định phải thế này hoặc thế kia, nếu mình không quyết định bất cứ một điều gì cả, em ổn không, em ổn, em không ổn, em ổn, em không thể ổn rồi lại không ổn mãi như thế, anh có thể hiểu điều đó phải không, dây thần kinh của em đang mất khả năng đàn hồi và cơ thể em mỗi lúc một gầy mỏng đi, anh biết đấy, hầu như em không còn cảm giác về sự tồn tại của bầu ngực nữa, ừ, có thể đến lúc mình phải quyết định một điều gì đó, mình ráng trì hoãn nó quá lâu rồi, hơi mưa lạnh phả lên môi tôi, hơi mưa thoát từ giọng nói của nàng, một điều gì đó sẽ thay đổi cơ thể em, tôi nghe mơ hồ tiếng người, nàng mân mê quả dưa tròn nhỏ trên tay, một quả dưa nhỏ xinh bằng cỡ một trái bưởi, nàng gõ gõ ngón một bàn tay lên quả dưa đang nằm chênh vênh trên bàn tay kia của nàng, những đường vân chìm thẫm xanh nám nâu đôi chỗ, vô tội, ngây ngô, như thể chủ ý ngây ngô để lặng yên cho tôi buộc mình can dự vào cuộc nói chuyện riêng của nó và nàng, tôi chạnh lòng, quả dưa hiểu những trò chuyện tiếng người hơn là tôi hiểu nó, hay hơn là tôi nghe được chính tiếng nói của tôi, hay hơn là tôi nghe được tiếng nàng, tiếng cơ thể nàng, tôi bỗng thấy mình nóng nảy, lần này, thêm lần này nữa thôi, mình sẽ dạo chơi hết ngày hết tuần này cùng nhau, rồi sau đó hãy nghĩ về những quyết định, có được không, thế giới chẳng phải đã quá mệt mỏi vì những quyết định rồi sao, mình cần ôm mang thêm gì chứ, giọng nàng mềm lá úa, quả dưa này dễ thương quá chừng, như thể đã đợi em trên vỉa hè bao lâu rồi, cho tới khi em đến và không thể không chọn nó, vì nó đã đợi em, đã biết em đến, đã nhìn thấy em, nó muốn được em bồng bế trên tay, ừ, tôi cao giọng hơn trong ý nghĩ, nhưng không chắc âm thanh trong cổ họng mình đã xoay ngược đường ra ngoài, hay lại đang lút vào trong, cho đến khi quả dưa hấu đến, trong suốt chuyến đi, mình đã thực sự hạnh phúc, mình đã thực sự hạnh phúc, mình đã thực sự hạnh phúc, hạnh phúc thực sự, đủ đầy, mình cần ôm mang thêm gì chứ, anh thấy không, quả dưa là một tạo vật kỳ diệu của tự nhiên, cả vũ trụ trong màu xanh của nó, cả sự sống của vũ trụ trong dòng chảy đỏ máu bên trong lớp da xanh ấy, chuyển động bí ẩn của những hạt đen như những cá thể thuộc về một hành tinh khác, một hành tinh ta chưa chạm đến và sự tồn tại chưa biết ấy tặng ta thêm một lí do để bám lấy đời sống này thêm một chút nữa, ôm mang nó thêm một chút nữa thôi, nàng đặt quả dưa lên bụng, xoay xoay cái sinh thể tròn nhỏ trên lớp váy mềm phủ cái bụng xinh xắn của nàng, hình dung cái bụng nàng bỗng xoay tròn và bay lên như một giọt tròn xinh xắn trong vũ trụ thì tôi sẽ ôm mang nàng thế nào, cái gì sẽ ôm mang cái gì, những cái gì đang ôm mang nhau trong vũ trụ này, tôi mở rộng tay, vòng qua nàng để nàng vẫn có thể ôm quả dưa của mình bằng cả hai tay, thật kỳ lạ cảm giác này, nỗi nhọc nhằn mở cơ thể mình để ôm mang điều gì đó, để có thể quyết định sẽ ôm mang điều gì đó, và như thế nào, nhưng có thể không quyết định điều gì đó không, mọi quyết định đều đã có sẵn, đã được làm sẵn nhưng sẽ không bao giờ thành quyết định cho đến khi được nói ra, tôi buông tay, xoay khoá mở cửa phòng khách sạn, quả dưa vẫn đang xoay tròn trong vòng ôm của nàng, một sinh thể muốn bay, một hành tinh khác, một đứa trẻ đùa chơi trong vòng ôm của một đứa trẻ, em cần, nàng nói, tôi cơ hồ đang tiếp lời trong ý nghĩ, một đứa trẻ để cùng đùa chơi, em cần nói ra quyết định đó, nếu như không phải là quả dưa đã đến, trong suốt chuyến đi, mình đã thực sự hạnh phúc, mình đã thực sự hạnh phúc, mình đã thực sự hạnh phúc, hạnh phúc thực sự, đủ đầy, mình cần ôm mang thêm gì chứ, tôi bỗng thấy khó khăn với quả dưa, tôi nặng nề, mình có nhất định cứ phải nghĩ về quyết định đó không, nhưng quả dưa đã ngẫu nhiên ở vỉa hè đó chờ em, một sự ngẫu nhiên mà thôi, có sự ngẫu nhiên nào không định mệnh với góc nhìn định mệnh luận của em, không, nàng hơi nhướng giọng lên, nàng đang nói với tôi, chỉ là em cần, một điều gì đó, một điều gì đó sẽ thay đổi cơ thể em, một hành tinh bí mật, nhưng vũ trụ này chật quá rồi, tôi nói, đó là một vấn đề đạo đức của con người, hay là một tội lỗi, hay là một câu chuyện mĩ học, nàng thả lăn quả dưa hấu tròn nhỏ trên tay xuống giường, lăn qua lăn lại, màu xanh đậm trên nệm trắng căn phòng khách sạn đùa chơi tự nó, xoay chuyển tự nó như một hành tinh nhỏ kỳ diệu, vô tội, ngây ngô, như thể ngây ngô nhắc tôi nhớ rằng nó vẫn đang hiện diện, lắng nghe cuộc nói chuyện riêng của tôi và nàng, tôi biết nó hiểu những trò chuyện này, trong khi chính tôi đang thấy mơ hồ tiếng người, tiếng tôi, tiếng nàng, tôi nặng nề, tôi đổ xuống đệm, tôi muốn ôm nàng, lăn tròn, nhưng hai tay tôi trống hoang, quả dưa vẫn lăn từ tay nàng qua tay tôi, trên đệm trắng, màu xanh đậm một hành tinh chưa từng có con người đặt chân tới, bí ẩn, kỳ thú, hoang dã, nảy nở, ngây ngô, vô tội, lặng yên đòi hiện diện giữa hai tôi, đôi lúc nàng bật cười, nàng như đang quên, như đứa trẻ, hai tôi, đôi tình nhân nhàn rỗi, tôi cũng đang quên dần những tiếng nói trong họng tôi, tôi đang quên dần sự nóng nảy trước hiện diện của nó, sự hiện diện xanh mát xen vào giữa hai tôi nỗi bất an về sự cần thiết hay không một quyết định chung, một quyết định gì đó, một cái gì đó thay đổi cơ thể nàng, một điều gì đó, hai tôi lăn tròn quả dưa xanh trên đệm trắng, nàng ộc lên bất thần một âm lạ, vỡ toác, màu đỏ quét qua mắt tôi nhìn theo tiếng ộc, quả dưa nằm đó, dưới sàn gạch, vỡ toác, màu đỏ bắt đầu tứa ra, những con mắt đen láy ngây ngô, vô tội, những kẻ lạ của một hành tinh khác, những sinh thể đen tuyền, vẫn im lặng hiện diện, can dự mà không phán xét, tôi hay nàng, những lớp bột ứa ra đỏ tươi, nàng đang chết lặng, cái hành tinh xanh mát đó đang trở lại là quả dưa trần thế, nàng tức tưởi, đứa trẻ đùa chơi cùng nàng, một hành tinh đang bày ra cái bên trong, trần trụi, thực hữu, đỏ tươi, ngây ngô, vô tội, một đứa trẻ, tôi biết, có thể sẽ chẳng còn quyết định nào cần được thực hiện, cần được nói ra, nỗi bất an của hai tôi đang lớn lên, oà vỡ, tôi thấy nàng bay lên như một hành tinh xanh thẫm, một hành tinh tôi mới chỉ kịp học những bài vỡ lòng, ôm trong lòng, ấp ngang ngực, vác trên vai, bế hai tay, đội lên đầu, cõng trên lưng, cắp vào nách, một hành tinh, nỗi ôm mang ấy, mình còn ôm mang thêm được bao lâu, cả khi sánh đôi nhau, tôi nghe mơ hồ tiếng người, tôi nghe lặng vắng tiếng người, tiếng cơ thể nàng, tiếng cơ thể tôi, tiếng nói lạnh hơi mưa, cái gì đó nặng quá chừng, khó quá chừng, run rẩy quá chừng

13/7/2015 -4/10/2016

from Butbut - Richard Atrero de Guzman
About our contributors

Emily Vizzo is a writer, editor and educator whose work has appeared in FIELD, Blackbird, jubilat, North American Review, The Los Angeles Times, Next American City, and other publications. Her essay, "A Personal History of Dirt," was honored as a notable essay in Best American Essays 2013, and she was selected for inclusion within Best New Poets 2015. Her chapbook, GIANTESS, is forthcoming in 2018 from YesYes Books.

Victoria Kennefick is the author of White Whale (Southword Editions, 2015) winner of the Munster Literature Centre Fool for Poetry Chapbook Competition and the Saboteur Award for Best Poetry Pamphlet. The recipient of the Red Line Book Festival Poetry Prize and a Next Generation Artist Bursary 2016 from the Arts Council of Ireland, her work has appeared in Poetry, Poetry News, Prelude, The Stinging Fly, Poetry Ireland Review, and elsewhere.

Kaitlin Rees was born in Wampsville, and has been commuting between New York and Hanoi since 2011. With Nhã Thuyên she founded  AJAR, a small bilingual publishing press with an online journal and a poetry festival. Her translations of Nhã Thuyên's poetry have been published in various literary spaces and as a full-length collection, words breathe, creatures of elsewhere (Vagabond Press, 2016). Her ongoing poetic artwork of compiling fragments of an infinite dictionary was exhibited at Zalaegerszeg, Hungary in 2015, and in the hutongs of Shanghai, China in 2016. She is the recipient of the PEN/Heim Translation Grant 2017 for translating A Parade, Nhã Thuyên’s upcoming book of poeticized prose that investigates linguistic questions through the lens of nonsense.

Nhã Thuyên writes, translates, edits books and sometimes organises literary events with friends. She has authored several books of poetry, short fiction and some tiny books for children. Her most recent poetry book, words breathe, creatures of elsewhere (từ thở, những người lạ) was originally published in Vietnamese in 2015. With Kaitlin Rees, she currently co-edits AJAR, a bilingual literary and art journal-press based in Hanoi. Among other projects, she is shaping a book of essays on marginalization in Vietnamese contemporary poetry.  

Richard Atrero de Guzman (a.k.a, Bahag) is a Tokyo-based photographer and video journalist whose work has been featured widely in both local and international publications. Travelling extensively for the past eight years, he has been commissioned by core civic institutions like the United Nations and the Drik Picture Library in Dhaka, Bangladesh.
To read more work from these writers, view hi-res versions of images, hear new media, and see archived issues of Tongue: A Journal of Writing & Art, please visit »
Copyright © 2017 Tongue: A Journal of Writing & Art. All rights reserved.

Want to change how you receive these emails?
You can update your preferences or unsubscribe from this list.